Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşundan itibaren, idari gerekçelerle yer adlarında değişiklikler yapılmıştır. Resmî verilere göre 1913-1985 yılları arasında yaklaşık 28.000 yer adının değiştirildiği kayıtlara geçmiştir. Bunların 12.211’i köy, kasaba ve şehirdir. Bu sayı, 1940’lı yıllarda mevcut köylerin yaklaşık %35’ine denk gelmektedir.
Hukuki Dayanak Yer adı değişiklikleri, 10 Haziran 1949 tarihli 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu’nun 11 Mayıs 1959 tarihli 7267 sayılı Kanunla değişik 2. maddesinin D fıkrasına dayanmaktadır. İlgili hüküm şöyledir: “Türkçe olmayan ve iltibasa yer veren köy adları, Alâkadar Vilâyet Daimi Encümeninin mütalaası alındıktan sonra en kısa zamanda İçişleri Bakanlığınca değiştirilir.”
Uygulama 1952 yılında İçişleri Bakanlığı bünyesinde “Ad Değiştirme İhtisas Kurulu” kurulmuştur. Kurulda Türk Dil Kurumu, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi, Genelkurmay Başkanlığı ve ilgili bakanlık temsilcileri görev almıştır. Kurul 1978 yılına kadar çalışmalarını sürdürmüştür.
Kapsam Değiştirilen yer adları, köken bakımından Ermenice, Kürtçe, Yunanca, Arapça, Gürcüce, Lazca, Süryanice ve diğer dillerde olan isimleri kapsamaktadır. Ayrıca anlamı “gurur incitici, alay edilmesine fırsat tanıyan” Türkçe isimler de değiştirilmiştir.
Kaynak İl, ilçe ve köy bazındaki eski-yeni ad listeleri, İçişleri Bakanlığı’nın “Köylerimiz 1968” adlı yayınında il il yer almaktadır. Ek kaynak: Sevan Nişanyan, Index Anatolicus.
Katkı Çağrısı Aşağıdaki listede il seçerek o ildeki değişen yer adlarını görebilirsiniz. Resmî kayıtlara girmeyen, sözlü gelenekte yaşayan eski yer adlarını biliyorsanız, ilgili il sayfasındaki yorum bölümüne ekleyebilirsiniz. Gelen katkılar * işaretiyle belirtilip teyit edildikten sonra listeye eklenmektedir.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder
⚠️ UYARI:
Küfür, hakaret, Herhangi bir örgüt propagandası, tehdit, ve kişisel veri paylaşımı yasaktır.
Bilgilendirici, saygılı ve yapıcı yorum yazmaya özen gösterin.