AŞİRETLER BOYLAR VE OYMAKLAR: İl İl Oğuz Boyları: Kayı, Avşar, Çepni Hangi Şehirde Yaşıyor?

24 Oğuz Boyu

Aşiret ve oymaklarının tam listesi için
TIKLAYIN →

1. Bölüm: Önemli Oğuz Boylarının Kısa Tarihçesi

Kayı: Oğuzların en bilinen boyu. Osmanlı Hanedanı Kayı’dır. Söğüt-Domaniç hattında yurt tuttular. Teşkilatçı ve devlet kurucu kimlikleriyle öne çıkar. Anadolu’nun batı ve iç bölgelerine yoğun dağıldılar.

Bayat: Barışçıl ve yerleşik hayata yatkın. Dede Korkut hikâyelerinde adı geçer. Doğu, İç ve Batı Anadolu’da çok geniş alana yayıldı. “Bayat” adını taşıyan ilçe ve köy sayısı çok fazla.

Avşar / Afşar: Savaşçı ve göçebe geleneği güçlü. Dulkadiroğulları Beyliği’ni kurdular. İran’da Nadir Şah bu boydandır. Kayseri, Maraş, Antalya, Sivas hattı başlıca yurtlarıdır.

Bayındır: Akkoyunlu Devleti’nin kurucusu. Doğu ve Güneydoğu Anadolu’da etkili. Ticaret ve yerleşik hayata yatkınlıklarıyla bilinir.

Salur: En eski ve saygın boylardan. Karamanoğulları Beyliği Salur’dur. Yörük kültüründe güçlü izleri var. Akdeniz, Ege ve İç Anadolu’da yaygın.

Kızık: İç Anadolu ve Batı bölgelerinde yerleşik düzene erken geçen boy. “Kızık” adıyla anılan onlarca köy mevcut.

Dodurga: Göçebe geleneğini uzun süre korudu. Bolu, Çorum, Denizli, Tokat çizgisinde belirgin.

Eymür / Eymir: Karadeniz ve İç Anadolu’da yayıldı. Amasya-Tokat-Ankara üçgeni önemli.

Çepni: Karadeniz’in Türkleşmesinde öncü. Giresun, Ordu, Trabzon hattında çok yoğun. Alevi-Türkmen kimliğiyle de bilinir.

Beydili / Beğdili: Dulkadirli ve Bozok sahasında güçlü. Güneydoğu ve İç Anadolu’da dağınık.

Yazır: Pek çok kola ayrıldı. Antalya, Kayseri, Denizli, Konya gibi geniş bir coğrafyada iz bıraktı.

Kargın: İç ve Batı Anadolu’da sık rastlanır. Ankara, Konya, Afyon hattı öne çıkar.

Karaevli / Alkaevli: Marmara ve Batı Karadeniz’de görülür. Tekirdağ, Samsun, Zonguldak örnekleri var.

Döğer: Afyon, Burdur, Hatay, Diyarbakır civarında yerleşik.

Kınık: Büyük Selçuklu Devleti’ni kuran boy. İzmir-Kınık ilçesi adı buradan gelir. Bursa, Balıkesir, Malatya, Ankara’da köyleri var.

Yüreğir: Ramazanoğulları Beyliği’ni kurdu. Adana-Yüreğir ilçesi adını bu boydan alır.

Peçenek: Eskişehir, Adana, Balıkesir’de izleri var.

Yıva / Yaparlı: Bolu, Kastamonu, Çankırı hattında görülür.

Çavuldur: Kastamonu, Sinop, Amasya çevresinde yerleşik.

2. Bölüm: İllere Göre Başlıca Boy ve Oymaklar

İlçe detayları tarihi kayıtlarda net geçenleri ekledim.

İl	Başlıca Boylar	Öne Çıkan İlçe / Bölge Notu
Adana	Bayındır, Avşar, Kayı, Yüreğir, Peçenek, Şambayadı-Bayat	Yüreğir: İlçe adı. Ramazanoğulları yurdu.
Adıyaman	Bayat, Bayındır
Afyonkarahisar	Kayı, Bayat, Avşar, Dodurga, Kızık, Döğer, Salur	Emirdağ-Kayıhan, Şuhut-Döğer, Bayat-İlçe adı
Aksaray	Kınık, Kayı, Beydili
Amasya	Kayı, Bayat, Avşar, Eymür, Çavuldur, Kızık, Çepni	Merkez-Karaçavuş Kayı, Merzifon-Eymür
Ankara	Kayı, Bayat, Dodurga, Avşar, Beydili, Yazır, Kargın, Eymür, Kınık	Kazan-Balakayı, Güdül-Kayı, Haymana-Kınık, Kalecik-Eymür, Ayaş-Büğdüz
Antalya	Bayat, Avşar, Yazır, Salur, Bayındır + Yörükler	Korkuteli-Avşar/İğdir, Serik-Salur, Sarıkeçili Yörükleri
Aydın	Bayat, Yazır, Avşar, Çavuldur, Eymür, Bayındır
Balıkesir	Kargın, Kızık, Bayındır, Peçenek, Çepni, Kınık	Balya-Çepni, Bigadiç-Kınık, Manyas-Yüreğir
Bilecik	Bayındır, Dodurga	Söğüt-Dodurga/Kayı izleri
Bolu	Kayı, Bayat, Dodurga, Avşar, Döğer, Yaparlı, Eymür, Salur, Yıva	Gerede-Kayısopran, Mudurnu-Dodurga, Dörtdivan-Avşar
Burdur	Kayı, Döğer, Yazır, Bayındır, Büğdüz	Çeltikçi-Demirli Kayı, Yeşilova-Büğdüz
Bursa	Bayındır, Kızık, Eymür, Çepni, Kınık	Kınık köyleri
Çanakkale	Bayat, Çepni, Yazır
Çankırı	Kayı, Dodurga, Avşar, Beydili, Bayındır, Salur, Yıva	Eldivan-Gölezkayı, Ilgaz-Kayı, Orta-Kayıören, Şabanözü-Çaparkayı
Çorum	Bayat, Kayı, Kızık, Avşar, Bayındır, Dodurga, Kargın, Eymür, Çepni, Alayuntlu	Bayat-İlçe adı. Merkez-İskilip-Mecitözü Kayı
Denizli	Kayı, Bayat, Dodurga, Beydili, Yazır, Avşar	Merkez-Kayhan, Tavas-Dodurga
Diyarbakır	Kayı, Bayat, Döğer, Çavuldur	Bismil-Selmik Kayı, Çermik-Döğer
Eskişehir	Kayı, Yazır, Kargın, Peçenek, İğdir, Büğdüz	Çifteler-Mihalıççık Kayı, Seyitgazi-İğdir, Sivrihisar-Büğdüz
Gaziantep	Bayat, Beydili, Yazır, Kızık, Avşar, Büğdüz	Nizip-Büğdüz, Kızık köyleri
Giresun	Kayı, Bayındır, Eymür, Çepni, Yüreğir	Merkez-Tirebolu-Görele-Şebinkarahisar Çepni, Bulancak-Kayhan, Alucra-Yüreğir/Eymür
Hatay	Döğer, Avşar
Isparta	Kayı, Bayat, Avşar, Salur, Beydili, Çavuldur, Eymür	Merkez-Kayı
Mersin	Beydili + Yörükler	Sarıkeçili, Bahşiş Yörükleri
Kahramanmaraş	Avşar, Kızık	Afşin, Elbistan-Avşar, Kızık köyleri
Kastamonu	Kayı, Bayat, Karaevli, Avşar, Bayındır, Çepni, Eymür, İğdir, Yıva, Çavuldur	Tosya-Aşağıkayı/Yukarıkayı, Daday-Kayıköy, Taşköprü-Avşar, Araç-İğdir
Kayseri	Yazır, Avşar, Kızık, Salur, Yaparlı	Pınarbaşı-Sarız Avşar ana yurdu
Konya	Kayı, Bayat, Avşar, Yazır, Bayındır, Kargın, Kızık, Salur, Beydili, Karkın	Bozkır-Kayıcılar, Karkın köyleri
Kütahya	Kayı, Avşar, Kızık, Bayat, Karaevli	Emet-Tavşanlı Kayı
Muğla	Avşar, Döğer, Dodurga + Yörükler	Yatağan-Döğer, Karakeçili-Horzum Yörükleri
Nevşehir	Kayı, Bayat, Yazır	Hacıbektaş-Kayı
Niğde	Kayı, Bayat, Alkaevli	Bor-Kayı
Samsun	Alkaevli, Bayındır, Çepni, Salur	Vezirköprü-Salur
Sivas	Kayı, Avşar, Kızık, Beydili, Çepni, Eymür, Döğer	Suşehri-Kayı, Gürün-Kangal Avşar, Divriği-Döğer
Tokat	Dodurga, Avşar, Kargın, Salur, Eymür	Zile-Dodurga, Niksar-Eymür
Yozgat	Bayat, Avşar, Kargın, Alayuntlu, Salur	Sorgun-Salur
Tekirdağ	Kayı, Karaevli, Yazır, Avşar	Merkez-Kayı
Zonguldak	Karaevli, Dodurga
Iğdır	İğdir	Merkez-İğdir
Malatya	Kınık	Akçadağ-Kınık
Manisa	Çepni, Karaevli	Kırkağaç-Çepni
Mardin	Kayı	İdil-Hedil Kayı
Ordu	Çepni, Eymür, Bayat	Mesudiye-Gölköy Çepni, Akkuş-Eymür
Sinop	Dodurga, Çavuldur	Boyabat-Dodurga
Trabzon	Çepni	Vakfıkebir-Şalpazarı-Beşikdüzü Çepni
Bilecik	Bayındır, Dodurga	Söğüt-Osmanlı kuruluş coğrafyası
Doğu Anadolu Geneli	Kayı, Avşar, Kızık, Çepni, Eymür	Erzurum, Erzincan, Kars, Ağrı’da dağınık yerleşim

Kapanış Notu:

Bu liste, Anadolu’nun boy mozaiğini özetler. Bir ilde 5-6 boyun bir arada yaşaması normaldir. “Bayat”, “Kayı”, “Kınık” gibi isimler ilçe-köy adı olarak hâlâ yaşıyor. Kendi soy kütüğünüz için e-Devlet, nüfus müdürlüğü ve tapu kayıtlarına bakmanız gerekir.