ZİBARİ VEYA ZÊBARİ AŞİRETİ
Tıpkı Mamedi,muzuri, barzani,nirvayi ve hertoşiler gibi Zibarilerde çok eski bir küzey ırak aşiretidir. Şerefnamenin 88.sayfasında, Zibari Aşireti şöyle anlatılmaktadır; İmadiye Aşiretlerinin ikinci güçlü aşireti Zibarilerdir. "Zé" (Türkiyede Zap denir) İmadiye vilayetindeki küçük bir ırmağın ismidir. Bu aşiret "Zé" ırmağının kıyısında oturduğu için kendilerine Zébari veya Zibari denilmiştir. Bu küçük ırmağın bir arapça adı da vardır ki "Nehr el Cûnun adı verilmiştir. Deli akan nehir anlamına gelir. Hızlı ve sret aktığı için bu adı almıştır.(Şerefname,M.E.B.)
Zibar ,İrak Kürdistanı'nda büyük Zap üzerinde kurulmuş bir kasabadır.
İmadiye ve Zaho etrafındaki Zibarlı Kürtlerin merkezidir. (Avni)
Kökleri Barizan köyü ve Xana mezin denilen bir handan Zé ırmağı kenarına geldiği kabul edilmektedir. Kuzey Irakın köklü ve yerleşik düzende yaşayan aşiretlerindendir.Barzan veya Barizan şimdi şehir statüsündedir. Akra şehri ile Barzan Kuzey Irakta Zibari aşiretinin oturduğu bölgedir. El Ömeri Mesalikul Ebsar isimli eserinde Zibari aşiretinin Colemerg bölgesinde oturduğunu da söylemektedir.
Bunların El Ömeri dönemindeki nüfuslarının 500 aile civarın da olduğunu aynı kitaptan anlamaktayız. Yine bu aşiretin Mazincani aşireti ile sürtüşme halinde olduğunu aynı kitaptan öğreniyoruz. Bilinen ilk aşiret reisleri İbrahim Bin Emir Muhammed El Zabi’dir. Xişme ismi ile meşhurdur. (bela, afet) Zibariler günümüzde Irak aşiretleri arasında önemli bir yere sahiplerdir.
BU AŞİRETİN ÖNEMLİ ŞAHSİYETLERİ
1-Abdullah Bin Mustafa bm Hasan el-Zebari
H.12. yüzyılın başlannda Halep'te vefat eden El Zibari hakkında fazla bilgi
olmamakla birlikte, şair ve edebiyatçı olduğu belitilmektedir. H.l 102 (M.1691)
253
yılında Şeyh Muhammed bin el-Şeyh Muhammed bin Nizameddin el-Kayseri'ye
bir şiir yazmıştır. Bu şiir şöyledir:
Le umruk el-Dünya li-ebnevha zuhrun
Vela kinha daül fenai biha el-Husnu
Kemarete Ekdarin emaden kurbetin
Habalete Atamin biha yeksibu el-Vezra
Fetebdu bilezat ve Ayşun muzaherefu
Ve ma indaha illa el-Hadiatü ve el-Makru
Türkçesi şöyle:
Ömrüne yemin olsun ki bu dünya insanlan için kalıcı değil
Dolayısıyla yokoluş hastalığıyla üzüntülerin
Kararda ve dertlerin kaymak yeridk
Günahlann ipidk o halat ile günah kazamla
Lezzetleri ve saçma hayatlan gösterir
Ancak dünyanın yanında dalavere ve hileler varda
Büyük bilgin Ahmet Efendi H.l 105 (M. 1694) yılında Kurban Bayramı nede¬
niyle bir kaside ile tebrik ediyordu. (Alamün Nübela)
2-Pir Recep
Hasan Zibari'nin oğludur. İlim ve takvada büyük bir ün kazandı. Fransa'nın
Mısır'ı işgal etme teşebusunde bulunduğu dönemde Kürt mücahitleriyle biriikte
Mısır'a gitti. Burada başbakan Yusuf Paşa'nın ikramıyla karşılaştı. Savaştan son
ra ülkesine geri döndü. H.1217 (M. 1802) yılında Bağdat Valisi Ali Paşa'nın bay
rağı altında Sencar savaşına iştirak etti.
ZİBARİ AŞİRETİ İLE İLGİLİ BİR VİDEO
Derleme:Memedé Kazım
Araştırmalarımız sürüyor.İlave ve düzeltmeler yapılacaktır.
UYARI: SİTEMİZİN TÜM HAKLARI SAKLI OLUP, İNTERNET ÜZERİNDEN YAYIN YAPMAKTADIR.
İZİNSİZ VE KAYNAK GÖSTERİLMEDEN KULLANILAMAZ.
Kaydol:
Kayıtlar (Atom)
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder